Fototentoonstelling over Papua's in Kopi Susu
De fototentoonstelling ‘Het contact tussen de Papua en de Nederlander’ gaat op 17 mei 2009 van start in Cultureel Dagcafé Kopi Susu in de Utrechtse wijk Lombok in het kader van Linken Leggen Lombok. Ook wordt er in het café een ‘Varkenssalon op locatie’ over Nederlandse expedities in Nieuw-Guinea gehouden, die wordt verzorgd door Sjoerd Jaarsma van PACE. Kopi Susu is de opvolger van Museumcafé Lombok en wil een ontmoetingsplek zijn voor de verscheidenheid van bewoners van Lombok. In het etablissement worden foto’s getoond van de Tweede en Derde Zuid Nieuw-Guinea Expeditie en de Amerikaans-Nederlandse Centraal Nieuw-Guinea Expeditie in de jaren twintig. De foto’s komen uit het bezit van het KIT/Tropenmuseum in Amsterdam.
Het doel was de eeuwige sneeuw
In de Tweede Zuid Nieuw-Guinea Expeditie (1909/10) wordt vanuit de zuidkust de eeuwige sneeuw in het Centrale Bergland van Nieuw-Guinea bereikt en het gebied in kaart gebracht. Net als tijdens de eerste expeditie in 1907 is Hendrik Albertus Lorentz expeditieleider en Jan Willem van Nouhuys de belangrijkste natuurwetenschappelijk onderzoeker. De laatste is verantwoordelijk voor de topografie, geologie
en mineralogie. L.I.A.M von Römer en de Javaan R. Jaarman zijn de artsen. Luitenant D. Habbema voert het bevel over 42 soldaten, en kleine honderd Maleiers (terreinverkenners en klusjesmannen) en Dajaks (prauwmakers en kanovaarders). Verder worden 20 veroordeelden ingezet als lastdragers. De expeditie is in een wedloop verwikkeld met een Engelse expeditie die tezelfdertijd probeert de meer westelijk gelegen Carstenz-top te bereiken.
Lorentz gewond op afdaling
Op 8 november zetten Lorentz, Van Nouhuys en vijf Dajaks voet op een enorm sneeuwveld op 4461 meter hoogte en daarmee is het doel van de expeditie bereikt.
Hoewel de hoogste top van de Wilhelmina (nu Puncak Trikora) niet is beklommen, begint men voldaan aan de terugtocht. De afdaling verloopt echter dramatisch. Bij een valpartij breekt Lorentz een rib en loopt hij zware kneuzingen op. ’s Nachts vriest een van de begeleidende Dajaks dood en gedurende de verdere langzame afdaling bezwijken er nog twee aan uitputting. Eenmaal terug op Bivak-eiland doet Van Nouhuys antropologische metingen op de bezoekende Pesegem die, klein van stuk, volgens hem toch niet kunnen worden beschouwd als pygmeeën of als vertegenwoordigers van een ander dwergvolk.
Top nu door opwarming aarde sneeuwvrij
Op 21 augustus 1912 vertrekken het marinevaartuig de Spits en het motorloze bivakschip
de Arend uit Surabaja voor de Derde Zuid Nieuw-Guinea Expeditie (1912/13). Dit keer wordt de Wilhelminatop op 21 februari 1913 bedwongen en het gehele gebied volledig in kaart gebracht en geologisch onderzocht. Overigens is de de Wilhelminatop door de opwarming van de aarde heden ten dage sneeuwvrij. KNIL-officier A. Franssen Herderschee is expeditieleider en verantwoordelijk voor de etnografie en topografie. Verder nemen deel arts G.M. Versteeg (antropologie en zoölogie), die ook van de partij was bij de eerste expeditie van 1907, P.F. Hubert (geologie en meteorologie) en August Pulle (botanie). Luitenant L.A. Snell leidt het militaire gedeelte van 42 soldaten, 150 Dajaks en 40 gevangenen.
Oversteek van gebergte onmogelijk
De expeditie onderzoekt ook hoever men de Lorentz-rivier (nu de Unir) kan opvaren 
en of het mogelijk is de kammen van het Centrale Bergland over te steken. Echter men ziet ervan af om de Idenburg (-rivier) aan de andere zijde te bereiken. De Arend wordt afgemeerd bij Bivakeiland, vanwaar men de ontdekkingtocht te voet voortzet. Tijdens de reis wordt een uitgebreide woordenlijst van de Pesegem-taal aangelegd. De foto's en de originele fotonegatieven van de expeditie, die gemaakt zijn door Herderschee, Versteeg, Pulle en Hubrecht, zijn te vinden in de historische fotocollectie van het KIT/Tropenmuseum in Amsterdam.
Stirling-expeditie naar ‘terra incognita’
De Nederlands-Amerikaanse Expeditie naar Centraal Nieuw-Guinea (1926/27), ook wel de 
Stirling-expeditie genoemd, gaat naar het terra incognita in het hooggebergte van Nieuw-Guinea. De Amerikaanse antropoloog dr. Matthew W. Stirling mag de expeditie organiseren en de ‘witte plekken’ van het Carstenz gebergte in kaart brengen. De expeditie kent 400 deelnemers onder wie 75 Ambonese soldaten, 130 Dayak kanovaarders en 250 Indische veroordeelden die als dragers fungeren. Nederlandse deelnemers zijn onder anderen topograaf/etnograaf Charles Constant le Roux en bioloog/bothanicus Willem Docters 
van Leeuwen en de militaire commandant R.W. Posthumus. Hun expeditiejournalen bestaan niet alleen uit verhalen over Papua's en hun leefomgeving aan de rivier de Mamberamo en de zijrivier de Rouffaer, maar ook uit onthullingen over strubbelingen tussen de Amerikaanse en Nederlandse partners. Deze dagboeken geven een volstrekt ander beeld van de expeditie dan Stirlings film en verklaren waarom de Nederlanders de leiding van de expeditie van de Amerikanen overnamen.
Filmen vanuit het watervliegtuig
Een primeur is het gebruik van het watervliegtuig waarmee tijdens de expeditie 1600 kilometer wordt gevlogen om luchtfoto's en filmbeelden te maken. Het reisdoel van de zoektocht zijn de pygmeestammen in het Nassaugebergte. De Amerikaanse cameraman/filmoperant Richard K. Peck legt op meer dan zes kilometer film de gewoonten en de levenswijze van de bevolking vast. De dagboeken van expeditieleider Stirling en geschiedschrijver/journalist Stanley Hedberg worden voor het eerst ter inzage gesteld, begeleid door verklarende essays. Op de website van het Smithsonian Institution in Washington zijn 700 foto's en een film van twee uur, getiteld ‘By Aeroplane to Pygmyland’ , toegankelijk gemaakt. In 2006 werkt Stichting Papua Cultureel Erfgoed PACE mee aan de totstandkoming van een reeks lezingen bij het KITLV in Leiden onder de hoofdtitel ‘By Aeroplane to Pygmyland’ - Revisiting the 1926 Dutch and American Expedition to New Guinea.